Mục lục
Chuyên đề: Gây mê hồi sức · Phiên 12 · 17/10/2026
1. TÌNH HUỐNG LÂM SÀNG
Nữ 82 tuổi, 54 kg, tăng áp phổi và HFpEF, thay khớp háng bán phần có xi măng. Sau bơm xi măng 90 giây: HA 135/75 xuống 70/40 mmHg, SpO₂ 99 xuống 85%, EtCO₂ 34 xuống 17 mmHg. Siêu âm: thất phải giãn, vách liên thất dẹt, thất trái nhỏ. Có đề nghị truyền nhanh 1.000 mL dịch và tiếp tục thao tác.
2. CÂU HỎI ỨNG DỤNG VÀ ĐÁP ÁN
Câu 1. Biến cố thuộc nhóm nào?
Đáp án: Nghi Bone Cement Implantation Syndrome (BCIS) độ 2 vì SpO₂ <88% và huyết áp tâm thu giảm >40%. Liên quan thời gian rất gợi ý nhưng không loại trừ nguyên nhân khác.
Câu 2. EtCO₂ giảm sâu gợi ý gì?
Đáp án: Giảm lưu lượng máu qua phổi/cung lượng tim, có thể do thuyên tắc vật chất ống tủy làm tăng hậu tải thất phải. Kiểm tra đồng thời máy thở, nội khí quản, mất máu và phản vệ.
Câu 3. Xử trí 1–2 phút đầu?
Đáp án: Thông báo nghi BCIS, yêu cầu dừng thao tác làm tăng áp lực ống tủy; FiO₂ 100%, gọi hỗ trợ, vận mạch để duy trì tưới máu, đánh giá thất phải bằng POCUS/TEE khi khả thi.
Câu 4. Có nên truyền dịch nhanh 1.000 mL?
Đáp án: Không mặc định. Thất phải giãn do tăng hậu tải có thể xấu đi khi quá tải tiền tải; dùng dịch có mục tiêu nếu có bằng chứng thiếu thể tích.
Câu 5. Phòng ngừa tại Cement Time Out?
Đáp án: Cảnh báo trước bơm xi măng/đặt chuôi; tối ưu huyết động, sẵn thuốc vận mạch, theo dõi phù hợp và thống nhất tín hiệu dừng thao tác.
3. ĐIỂM THỰC HÀNH CẦN NHỚ
EtCO₂ giảm đột ngột quanh thời điểm bơm xi măng có thể là dấu hiệu giảm cung lượng tim nghiêm trọng.
4. CHUYỂN HÓA THÀNH SOP / CHECKLIST
Mã SOP đề xuất: SOP-GMHS-BCIS-001
- Phân tầng nguy cơ tim–phổi
- Cement Time Out giữa GMHS và Ngoại
- Ghi thời điểm bơm xi măng và diễn biến EtCO₂/MAP
HARD STOP ĐỀ XUẤT
Không tiếp tục thao tác tạo áp lực ống tủy khi trụy tuần hoàn chưa kiểm soát.
5. TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Association of Anaesthetists/BOA/BGS, Safety guideline for cemented hemiarthroplasty, 2015
- Brokke et al., BCIS scoping review, BJA 2025
Lưu ý: Vi học GMHS nâng cao là học liệu đào tạo tham khảo cho bác sĩ Gây mê Hồi sức, không thay thế SOP/phác đồ đã được phê duyệt. Liều thuốc, mốc thời gian và ngưỡng can thiệp cần đối chiếu hướng dẫn cập nhật và quy định nội viện trước khi áp dụng lâm sàng. Mã SOP và Hard Stop trong bài là đề xuất đào tạo.
Cà phê Anes – Vi học GMHS nâng cao · BS. Nguyễn Trung Kiên (Dr. K)
