Mục lục
Chuyên đề: Gây tê vùng · Phiên 28 · 01/11/2026
1. TÌNH HUỐNG LÂM SÀNG
Nữ 62 tuổi, 68 kg, nội soi vai sau block liên cơ bậc thang ropivacaine 0,375% 15 mL. Tư thế beach-chair 70°. Sau 10 phút: buồn nôn, vã mồ hôi, HA 135/78 xuống 68/36, HR 76 xuống 36, lơ mơ. SpO₂ còn 98%, không co giật hay QRS rộng.
2. CÂU HỎI ỨNG DỤNG VÀ ĐÁP ÁN
Câu 1. Có thể khẳng định Bezold–Jarisch?
Đáp án: Không. Đây là biến cố tụt HA–nhịp chậm (HBE) liên quan tư thế; giảm tiền tải và các phản xạ tự chủ có thể tham gia, nhưng cơ chế không thể khẳng định chỉ từ lâm sàng.
Câu 2. Phút đầu làm gì?
Đáp án: Dừng thao tác, gọi hỗ trợ, hạ góc nâng hoặc chuyển nằm ngửa khi an toàn, đánh giá ABC, atropine theo thuật toán nhịp chậm có giảm tưới máu và hỗ trợ huyết áp.
Câu 3. MAP tại não có bằng MAP ở tay?
Đáp án: Không. Chênh áp thủy tĩnh khoảng 0,77 mmHg mỗi cm cao độ. Nếu tai cao hơn mức đo 25 cm, MAP não có thể thấp hơn khoảng 19 mmHg.
Câu 4. Phân biệt HBE với LAST/high block?
Đáp án: LAST thường liên quan thuốc tê với triệu chứng thần kinh/loạn nhịp; high block có yếu lan rộng và suy hô hấp. Không loại trừ hoàn toàn chỉ vì thiếu dấu hiệu điển hình.
Câu 5. Có tiếp tục mổ khi hồi phục?
Đáp án: Chỉ sau đánh giá nguyên nhân, huyết áp tại mức não và khả năng dung nạp tư thế; cân nhắc A-line zero tại ống tai ngoài và NIRS khi phù hợp.
3. ĐIỂM THỰC HÀNH CẦN NHỚ
Trong beach-chair, huyết áp đo ở tay không đồng nghĩa huyết áp tại não.
4. CHUYỂN HÓA THÀNH SOP / CHECKLIST
Mã SOP đề xuất: SOP-GMHS-BEACH-CHAIR-HBE-001
- Ghi HA nền và chênh độ cao đến não
- Thuốc điều trị nhịp chậm và vận mạch sẵn
- Phương án hạ tư thế khẩn
HARD STOP ĐỀ XUẤT
Không duy trì tư thế ngồi khi tụt HA–nhịp chậm gây giảm tưới máu chưa được kiểm soát.
5. TÀI LIỆU THAM KHẢO
- APSF blood pressure in beach-chair position
- AHA Adult Bradycardia Algorithm 2025
Lưu ý: Vi học GMHS nâng cao là học liệu đào tạo tham khảo cho bác sĩ Gây mê Hồi sức, không thay thế SOP/phác đồ đã được phê duyệt. Liều thuốc, mốc thời gian và ngưỡng can thiệp cần đối chiếu hướng dẫn cập nhật và quy định nội viện trước khi áp dụng lâm sàng. Mã SOP và Hard Stop trong bài là đề xuất đào tạo.
Cà phê Anes – Vi học GMHS nâng cao · BS. Nguyễn Trung Kiên (Dr. K)
